Historie

Historie van de kersen uit de Betuwe

De Betuwe staat bekend om zijn heerlijke kersen, maar dit is niet altijd zo geweest. In de eerste helft van de vorige eeuw was de kersenteelt erg populair. In die tijd stond heel de Betuwe vol met kersen en waren er in ieder dorp wel tussen de 10 en 25 boomgaarden. Dit waren toen nog hoogstambomen tot soms wel 20 meter hoog. Deze bomen werden geplukt met ladders die tussen de 30 en 50 treden hadden. De kersen werden in een rieten mant geplukt (hoenderik) en als deze vol was, zat er ongeveer 6 kg kersen in. In totaal konden er wel 60 tot 100 hoendrikken vol met kersen van één boom komen.

Omslagpunt
Na een verdere opleving begin jaren 50, daalde het aantal hoogstam kersenboomgaarden echter sterk. Dit kwam voornamelijk doordat de hoogstammen niet rendabel genoeg waren. Door de stijgende lonen werd het plukken te kostbaar. Daarnaast konden de hoge bomen niet gemakkelijk worden beschermd, waardoor er altijd een deel van de oogst verloren ging door slecht weer of door vogels.

Kersenbomen gerooid
Bijna alle hoogstam kersenboomgaarden zijn vervolgens langzaamaan vanaf begin jaren 50 gerooid. Er werden zelfs rooipremies gegeven aan boeren wanneer zij hun kersenbomen weghaalden, waardoor het voor hen nog aantrekkelijker was om te kiezen voor andere teelt. De Betuwse kers was hierdoor in de jaren 80 zo goed als verdwenen. Dat was zonde, want de Betuwe is uitermate geschikt voor fruitteelt, en in het bijzonder kersenteelt, vanwege de goede grond en het klimaat.

Opleving in de jaren 90
De toekomst van de Betuwse kersen zag er dus somber uit, tot er begin jaren 90 laagstam kersenbomen op de markt kwamen. Deze zijn minder arbeidsintensief, geven al na enkele jaren kersen en kunnen door middel van netten en doeken beter beschermd worden. Tegelijkertijd met de laagstambomen, kwamen er veel nieuwe kersenrassen. Waar vroeger de Meikers erg populair was in de Betuwe, heeft deze nu plaatsgemaakt voor rassen als Regina, Korvick en Kordia.

Nieuw succes
De nieuwe rassen zijn nog groter, zoeter en voller van smaak dan de traditionele rassen. Daarnaast hebben ze allemaal een verschillende rijpingstijd, waardoor er nu ongeveer acht weken lang kersen beschikbaar zijn. Deze periode was vroeger veel korter. Dankzij deze ontwikkelingen waagden verschillende boeren een poging om de kersen weer terug te halen naar de Betuwe. En dat is gelukt! De Betuwse kersen staan weer op de kaart en zijn populair als nooit tevoren!

Boomgaard d’n Kerkewaerdt
Aart Blom, eigenaar van kersenteelt bedrijf Betuwe Kers, is een van de boeren die de kersen weer naar de Betuwe heeft gehaald. Langs de A15 bij afslag 31 Wadenoijen ligt een deel van het bedrijf, genaamd boomgaard d’n Kerkewaerdt. Hier worden kersen geteeld én verkocht. Lees hier meer over het ontstaan van de Betuwe Kers.

Video
Benieuwd hoe het er vroeger aan toe ging in de boomgaard en hoe de hoogstam kersenbomen eruit zagen? Bekijk dan hieronder een filmpje met zeer oude beelden van de Betuwse kersenboomgaarden.

[fluid_wrapper width="686" height="386"][/fluid_wrapper]

Bron: EYE, via YouTube

Bron: Onbekend
Bron: Nationaal Archief